Çinli otomobil üreticisi BYD’nin Manisa’da gerçekleştirmeyi planladığı 1 milyar dolarlık yatırımdan vazgeçmesi, şirkete sağlanan teşviklerin akıbetini yeniden gündeme taşıdı.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile BYD arasında 2024 yılında imzalanan anlaşma kapsamında, Manisa’da yıllık 150 bin araç üretim kapasitesine sahip bir tesis kurulması öngörülüyordu. Fabrikanın 2026 yılı sonunda faaliyete geçmesi planlanırken, geçen iki yıllık dönemde yatırıma ilişkin somut bir adım atılmadı.
BYD’nin yatırımı askıya aldığını açıklamasının ardından, üretim tesisi kurulması şartıyla sağlanan desteklerin geri alınmasına yönelik süreç de gündeme geldi.
Bakan Kacır: Kamunun hakları teminat altında
Sabah’ta yer alan habere göre konu, Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulan 39 soruluk yazılı soru önergesiyle Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır’a soruldu.
Kacır, yatırımın teşvik mevzuatı kapsamında yakından takip edildiğini belirterek, yatırımın niteliği, asgari şartları, proje takvimi ve şirketin yükümlülüklerinin proje bazlı destek düzenlemeleri çerçevesinde tanımlandığını ifade etti.
İzleme ve denetim faaliyetleriyle gerekli idari işlemlerin eksiksiz yerine getirildiğini kaydeden Kacır, teşviklerin geri alınmasına ve yatırımcılara uygulanacak yaptırımlara ilişkin hükümlerin BYD yatırımı için de geçerli olduğunu bildirdi.
Kacır, “Tüm süreçlerde kamunun hak ve menfaatleri teminat altına alınmıştır” dedi.
Vergiler gecikme faiziyle tahsil edilecek
Proje bazlı yatırım teşvik mevzuatına göre, yatırım taahhüdünün yerine getirilmemesi halinde şirketin devlete sunduğu teminat mektuplarının devreye alınması öngörülüyor.
BYD’nin yatırım taahhüdü kapsamında Çin’den Türkiye’ye getirdiği araçlar için yararlandığı yüzde 40 ilave gümrük vergisi muafiyetinin de iptal edilmesi bekleniyor.
Bu kapsamda şirketin ödemediği vergilerin gecikme faiziyle birlikte tahsil edilmesi ve araçların normal gümrük tarifesi üzerinden yeniden vergilendirilmesi planlanıyor. Böylece kamunun uğradığı vergi kaybının da tazmin edilmesi hedefleniyor.
